Көші-қон қызметі туралы сөз қозғағанда көпшіліктің ойына шетел азаматтарын есепке алу, тіркеуден шығару секілді жұмыстардың келетіні жасырын емес. Алайда сала қызметкерлерінің жұмысы шетелдік азаматтардың ел аумағында болу ережелерін бақылаумен ғана шектелмейді. Көші-қон қызметі ел азаматтарының жеке куәліктері мен төлқұжаттарын рәсімдеуге жәрдемдесіп, азаматтарға құқықтары мен міндеттерін түсіндіреді.
Облыстық полиция департаменті көші-қон қызметі басқармасында 13 қызметкер жұмыс істейді, оның 11-і офицерлік құрам. Инспекторлардың жұмыс күні азаматтарды қабылдаудан басталады. Бұл жерге көші-қон мәселесіне қатысты түрлі сұрақтармен келетіндер көп. Біреуі уақытша тұруға рұқсат сұраса, енді бірі тұрақты тұру ықтиярхатын алғысы келеді. Инспекторлар келген әр азаматтың мәселесін мұқият тыңдап, оларға қажетті көмек көрсетеді, мәселені шешудің заңды жолын түсіндіреді және құжат рәсімдеу тәртібін егжей-тегжейлі баяндайды.
Басқарма бастығы, подполковник Ермек Нұсырбаевтың айтуынша, өткен жылы мамандар 24 мыңнан астам азаматқа Қазақстан Республикасының паспортын, 39810 адамға жеке куәлік рәсімдеген. Сонымен қатар шетел азаматтарына ел аумағында уақытша тұруға рұқсат беру бойынша 6602 мемлекеттік қызмет көрсетіпті.
Облыс аумағында 4 мыңнан астам шетел азаматы тіркелген. Олардың 75 пайызы Ресейден, қалғандары Өзбекстан, Тәжікстан, Қырғызстан, Польша мемлекеттерінен келген. Уақытша есепке алынған шетел азаматтарын көші-қон полициясы қызметкерлері учаскелік полицеймен бірге тұрғылықты мекенжайлары бойынша тексеріп тұрады.
– Шетел азаматтары өңірімізге егіс науқаны басталатын сәуір, мамыр айларында жиі келеді. Олар шекарадан өтер кезде құжатты «демалу мақсатымен келдік» деп толтырып, кейін емін-еркін жұмыс істеп жүре береді. Мұндай заң бұзушылыққа барған шетел азаматтарына 25 айлық есептік көрсеткіш көлемінде айыппұл салынады немесе 10 күн әкімшілік қамауға алынады. Егер осы тәртіпті екінші рет бұзса, қылмыстық жауапкершілікке тартылады, – дейді Ермек Нұсырбаев.
Көші-қон мамандары халыққа қызмет көрсету орталықтарында да жұмыс істейді. Басқарма жанындағы бөлімнің аға инспекторы, полиция майоры Дина Тастеміроваға түске дейін жеке құжаты жоқ екі азамат жүгінді. Оның бірі – 20 жастағы Г. есімді азамат. Инспектор жиналған материалдардың көші-қон басқармасына жөнелтіліп, аталған азаматтың екі аптаның ішінде жеке куәлікке қол жеткізетінін айтты. Ал екінші өтініш иесі Ресей Федерациясынан келіпті. Ол Қазақстаннан Ресейге көшіп барып, көрші елдің азаматтығын алғаннан кейін қазақстандық паспортты тапсырмаған. Кейін ол қайтадан Қазақстанға көшіп келіп отыр. Көші-қон полициясы қызметіне ЖСН алу үшін жүгініпті.
– Біз базадан оның қазақстандық паспорты бар екенін білдік. Қазіргі уақытта оның осы уақытқа дейін не себептен екі елдің құжатымен жүргенін анықтау жұмыстарын жүргізудеміз, – дейді аға инспектор.
Көші-қон полициясының қызметкері – тек заң талаптарын орындаушы ғана емес, сонымен қатар адамдарға көмек көрсететін, олардың құқықтары мен мүдделерін қорғайтын тұлға. Сондықтан олар өздеріне жүктелген тапсырмаларды жай ғана жұмыс емес, қоғам алдындағы абыройлы міндет деп түсінеді.
Гүлфайруз ТӨРЕМҰРАТОВА,
«Soltüstık Qazaqstan».
Суретті түсірген автор.